You are here: Home > Legendy > Legendy o nazwie Pasłęka

Legendy o nazwie Pasłęka

Przed lokacją osada nosiła nazwę Paclok. W bulli z 9 lipca 1213 r. papież użył po raz pierwszy nazwy „Terra Passalucensis”. Jedna z hipotez mówi, że nazwa ta pochodziła od nazwiska miejscowego nobila pruskiego, Pasłoka.

Z tą hipotezą nie zgadza się prof. Stanisław Rospond, który w swoim „Słowniku miast i gmin…” podaje, że nazwa wywodziła się od miejscowej osady, ludność której trudniła się produkcją stęp – drewnianych narzędzi, służących do usuwania łuski z ziarna. Osada ta po staroprusku nazywała się „Paistlanks”, co w formie spolonizowanej daje Pasłęk.

29 listopada 1297 r., w przywileju lokacyjnym mistrza krajowego Meinharda z Kwerfurtu, nadano Pasłękowi urzędową nazwę „Holland” – na cześć pierwszych osadników Ho­lendrów, którzy sprawnie osuszyli miejscowe rozlewiska, pozyskując ziemię orną. Przy­czynili się oni także do rozwoju rzemiosła i handlu, co zaowocowało nadaniem osadzie praw miejskich. Od 1701 r., by podkreślić związek miasta z Królestwem Pruskim, doda­no do jego nazwy „Preussisch” i odtąd aż do 1945 r. nosiło miano „Preussisch Holland”. Okoliczna ludność pochodzenia polskiego spolszczyła tę nazwę na Pruski Holląd.

Bez odpowiedzi pozostaje natomiast pytanie – jak potoczyły się dalsze losy holenderskich osadników i ich rodzin? Legenda mówi, że po zakończeniu wojny domowej w Holandii powrócili do swego kraju. Inni uważają, że ci Holendrzy szybko zasymilowali się z nie­mieckimi osadnikami z Meklemburgii czy Śląska.

Niemieckie i polskie legendy rozmaicie interpretują nazwę miasta. Niemieckie podanie głosi, że do jeziora Drużno dopływały rzeka Wąską statki handlowe. Kiedy pierwsi osad­nicy wychodzili na brzeg, krzyczeli do żeglarzy „halt an” – zatrzymajcie się. Z połączenia tych wyrazów miało powstać słowo Holland. Polskie teksty mówią z kolei o „pasie łąk”, rozciągającym się aż pod Elbląg (pas łąk – Pasłęk) albo informują, że na niefortunnym polowaniu w okolicznych lasach ktoś ze szlachty zgubił pas i lęk (stąd Pasłęk).

Owe przekazy świadczą o sile niemieckiej oraz polskiej tradycji i o wciąż żywym, lokal­nym zapotrzebowaniu na wyjaśnienie pochodzenia nazwy miasta.

Comments are closed.